Czesi znaleźli w słodkiej wodzie dziesiątki nieznanych wirusów, w tym prawdziwego giganta

21 listopada 2024, 11:49

Naukowcy z Centrum Biologii Czeskiej Akademii Nauk odkryli 40 nieznanych dotychczas wirusów występujących w wodzie pitnej, które infekują mikroorganizmy morskie. Pierwszy z nich, szczegółowo opisany Budvirus – którego nazwa pochodzi od Czeskich Budziejowic – należy do grupy gigantycznych wirusów (niektóre z nich są większe od bakterii) i atakuje jednokomórkowe glony, kryptomonady (kryptofity). Okazało się, że Budvirus odgrywa olbrzymią rolę w naturze, kontrolując zakwit glonów i utrzymując równowagę w środowisku wodnym.



W CERN przyjrzeli się hiperonom. Badają „ostatnią granicę” Modelu Standardowego

28 grudnia 2020, 10:53

Zderzenia pomiędzy wysoko energetycznymi protonami po raz pierwszy pozwoliły na przyjrzenie się niezwykłym hiperonom. Zaliczane są one do cząstek dziwnych. To bariony zawierające co najmniej jeden kwark dziwny. Hiperony prawdopodobnie występują w jądrach gwiazd neutronowych, zatem ich badanie może sporo zdradzić na temat samych gwiazd oraz środowisk o tak ekstremalnie upakowanej materii.


Odnaleziono ślady mechanizmu Higgsa

16 lipca 2014, 12:43

Naukowcy pracujący przy eksperymencie ATLAS poinformowali o natrafieniu na pierwsze ślady procesu, który pozwoli na przetestowanie mechanizmu nadawania cząsteczkom masy przez bozon Higgsa. Proces taki ma miejsce rzadziej niż samo powstawanie bozonu Higgsa.


Pierwsza egzoplaneta z atmosferą składającą się z warstw

31 stycznia 2022, 12:49

W przeszłości astronomowie często zakładali, że atmosfery egzoplanet są jednorodne i próbowali rozumieć je w ten sposób. Nasze badania pokazują, że nawet atmosfery gazowych olbrzymów poddawanych intensywnemu promieniowaniu mają złożoną trójwymiarową strukturę, mówi Jens Hoeijmakers z Uniwersytetu w Lund. Uczony wchodzi w skład międzynarodowego zespołu, który zauważył, że atmosfera egzoplanety WASP-189b jest – podobnie jak Ziemia – złożona z warstw.


Maszyny zyskują ludzkie cechy. I są w tym lepsze od ludzi

22 stycznia 2018, 10:50

Komputery lepiej od ludzi grają w szachy, pokonują nas w coraz większej liczbie dziedzin. Rodzi się więc pytanie, czy można nauczyć je też współpracy i kompromisu, a nie tylko rywalizacji czy świetnego samodzielnego wykonywania różnych zadań.


Interfejs mózg-komputer pozwolił na precyzyjne sterowanie wirtualnym dronem

23 stycznia 2025, 13:31

Wszczepiony do mózgu interfejs mózg-komputer umożliwiły osobie z paraliżem czterokończynowym (tetraplegią) precyzyjne sterowanie wirtualnym dronem. Wystarczyło, że sparaliżowany myślał o poruszaniu palcami dłoni.


Podczas polowania zbiorowego ośmiornice wymierzają rybom ciosy

29 grudnia 2020, 13:06

Niekiedy ośmiornice polują z rybami. Polowanie zbiorowe pozwala objąć działaniami większy obszar i zwiększa szanse na schwytanie ofiary. Okazuje się jednak, że gdy ośmiornice Octopus cyanea są niezadowolone z partnerów albo anulują współpracę, stosują uderzenia ramieniem. Naukowcy porównują to do ciosu pięścią i nazywają aktywnym przemieszczeniem (ang. active displacement) ryby.


Schizofrenia to grupa 8 chorób

15 września 2014, 10:59

Najnowsze badania naukowców z Uniwersytetu Jerzego Waszyngtona w St. Louis pokazują, że schizofrenia to nie jedna, ale 8 odrębnych genetycznie chorób z własnymi zestawami objawów.


Powstał superwydajny fotoniczny układ scalony wykorzystujący polaryzację światła

17 czerwca 2022, 11:58

Światło posiada niezwykle interesującą cechę. Jego fale o różnej długości nie wchodzą ze sobą w interakcje. Dzięki temu można jednocześnie przesyłać wiele strumieni danych. Podobnie, światło o różnej polaryzacji również nie wchodzi w interakcje. Zatem każda z polaryzacji mogłaby zostać wykorzystana jako niezależny kanał przesyłania i przechowywania danych, znakomicie zwiększając gęstość informacji.


Australijczycy dokonali znaczącego przełomu w informatyce kwantowej

8 marca 2018, 05:24

Zespół australijskich naukowców pracujący pod kierunkiem specjalistów z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii dokonał przełomu na polu informatyki kwantowej. Australijczycy tak precyzyjnie określili pozycję atomów stanowiących kwantowe bity, że jako pierwsi wykazali, iż dwa kubity wchodzą w interakcje. Grupa, na której czele stoi profesor Michelle Simmons, jest jedynym zespołem naukowym na świecie zdolnym do określenia dokładnej pozycji kubitów w ciele stałym.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk